معرفی تحقیقات علمی براساس ماهیت

براساس ماهیت تحقیقات علمی را می توان به پنج گروه تقسیم کرد که عبارتند از:

تحقیقات تاریخی، توصیفی، همبستگی، علی و تجربی(آزمایشی).

تحقیقات تاریخی : تحقیق تاریخی با استفاده از اسناد و مدارک معتبر انجام می شود تا از این طریق بتوان ویژگی های عمومی و مشترک پدیده ها و حوادث تاریخی و دلایل بروز آنها را تبیین کرد ؛ مثلا تحقیق تاریخی می تواند به بررسی اوضاع و احوال دولتها و نحوه عمل آنها و نوع روابطشان با مردم پرداخته ، عوامل سقوط آنها را تشخیص داده ، بر اساس آن نظریه ارائه دهد .

تحقیقات توصیفی : در تحقیقات توصیفی محقق به دنبال چیستی و چگونه بودن موضوع است و می خواهد بداند ماهیت پدیده ، متغیر ، شی یا مطلب چیست و چگونه است . به عبارت دیگر ، این تحقیق وضع موجود را بررسی می کند و به توصیف منظم و نظام دار وضعیت فعلی آن می پردازد و ویژگیها و صفات ، ماهیت ، فرایندها و روندهای آن را مطالعه و در صورت لزوم ارتباط بین متغیرها را بررسی می نماید .

تحقیقات همبستگی یا همخوانی : این تحقیقات برای کسب اطلاع از وجود رابطه بین متغیرها انجام می پذیرد ؛ ولی در آنها الزاما کشف رابطه علت و معلولی مورد نظر نیست . در تحقیق همبستگی بر کشف وجود رابطه بین دو گروه از اطلاعات تاکید می شود ؛ اینها اطلاعاتی هستند که در خصوص یک متغیر در دو جامعه یا دو موقعیت گردآوری شده ، یا اطلاعاتی است که در خصوص دو یا چند متغیر در یک جامعه تهیه شده است .

تحقیقات علی (پس رویدادی) : در این گونه تحقیقات کشف علت ها یا عوامل بروز یک رویداد یا حادثه یا پدیده مورد نظر است ؛ بنابراین ، پس از آنکه واقعه ای روی داد ، تحقیق درباره آن شروع می شود . در اینجا محقق در متغیرها دخل و تصرفی نداشته ، اساسا حضور ندارد و آنها را نمی شناسد ، بلکه تحقیق علی را انجام می دهد تا این متغیرها و عواملی را که باعث بروز واقعه شده است ؛ شناسایی کند .

تحقیقات تجربی(آزمایشی) : در نگاه اول چنین به نظر می رسد که این نوع تحقیقات به علوم تجربی و طبیعی اختصاص دارد و در حوزه علوم انسانی مطرح نیست ؛ زیرا این تحقیقات بر اساس وجه مشخصه اصلی خود یعنی کنترل متغیرها و مشاهده پدیده و سنجش رابطه علت و معلولی بین متغیرها و حضور فعال محقق در صحنه آزمایش شناخته می شود . اگرچه بخش عمده تحقیقات علوم تجربی و طبیعی در آزمایشگاهها و با کنترل دقیق متغیرها انجام می پذیرد ، این گونه تحقیقات منحصرا در حوزه علوم تجربی و طبیعی انجام نمی شود ، بلکه در سایر حوزه ها نیز از آن استفاده می شود . تحقیقات تجربی عمدتا بر شناخت رابطه بین علت و معلولی بین متغیرها تاکید دارد و سخن از مطالعه یک سویه و تاثیر متغیر مستقل(علت) بر متغیر تابع(معلول) است و در پایان محقق به طور قاطع نظر می دهد که چنین رابطه ای وجود دارد یا ندارد.

برای عضویت در کانال ایتای آکادمی تحلیل دکتر طالعی فر اینجا را کلیک کنید

گزیده ای از خدمات تحلیلی قابل ارائه ( کمی و کیفی) آکادمی تحلیل دکتر طالعی فر با استفاده از کادری مجرب و زبده

1.تحلیل روایی و پایایی انواع پرسشنامه های استاندارد مرتبط با موضوع درخواست دهنده

تحلیل های توصیفی(تهیه انواع جداول فراوانی، محاسبه انواع آماره های توصیفی پراکندگی و مرکزی، تهیه انواع نمودارهای آماری (نموداری کیفی و کمی))

تحلیل های استنباطی( تحلیل واریانس، آزمون های آماری پارامتریک و ناپارامتریک، تحلیل های رگرسیون و همبستگی، تحلیل عاملی اکتشافی و تاییدی و …).

مدلسازی معادلات ساختاری و تحلیل مسیر

تحلیل های مرتبط با تکنیک های تصمیم گیری (تک یا چند معیاره)

تحلیل پویایی سیستم(مدلسازی، اعتبارسنجی رفتار مدل، شبیه سازی متغیرهای کلیدی مدل، سناریوسازی)

تحلیل گراندد تئوری (داده بنیاد)

تحلیل تم (تحلیل مضمون)

تحلیل محتوا

پدیدار شناسی